|
(FUTURE TENSE)
"Yapacağım"
biçiminde 'çevirebileceğimiz ve Türkçe karşılığı Gelecek Zaman olan bu tense en
yaygın olarak iki türlü ifade edilir:
a) will/shall çekimsiz
fiilleriyle
b) be going to
kalıbıyla
WILL/SHALL
KULLANILIŞI
Gelecekte
yapılacak eylemleri anlatmak için kullanılır. Will ve
shall yardımcı fiilleri çekimsiz fiillerdir ve bu sözcüklerden sonra daima temel
fiillerin YALIN BİÇİMİ kullanılır.
CÜMLE YAPISI
:
OLUMLU CÜMLE: ÖZNE + WILL/SHALL +
FİİL (YALIN)
- Günümüz İngilizce’sinde tüm şahıslar
için will kullanılması
yaygınlaşmıştır.
Bu yapıyla
gelecekte yapılacak, fakat önceden kesin olarak kararlaştırılmamış eylemlerin
yapılacağı anlatılır.
- Azim, karar, ısrar ve isteklilik
gibi özellikler de bu iki çekimsiz fiille anlatılır. Yine tüm şahıslar için
will kullanılabilir.
- Will olumsuz olarak kullanıldığı zaman
kabul etmeyişi ve isteksizliği belirten bir ısrarı gösterir.
The little
girl just vvon't talk to me, (Küçük kız bir türlü benimle
konuşmuyor.)
- Emir cümleleri sonuna getirilen
will you veya vvon't you bir daveti veya ricayı
gösterir.
Take it away,
will you? (Lütfen şunu
götürüver, olmaz mı?)
Come in, vvon't you? (İçeri girmez
misiniz?)
- Söz verme ya da korkutma anlamı için birinci tekil ve çoğul şahıslarda
wjll, diğer şahıslarda shall
kullanılır.
If you vvant that car, you shall have it. (Eğer bu arabayı istiyorsan, onu alacaksın.)
I will
finish it before next week. (Gelecek haftaya
kalmadan onu bitireceğim.)
- Shall Birinci tekil ve çoğul (I-We) şahıslarla, fikir almak istediğimiz zaman soru
cümlelerinde kullanılır. Bu soruyu soran kişi, karşıdan gelecek öneriyi yapmaya
hazırdır.
Shall I open
the window? (Pencereyi
açayım mı?)
Shall we have some tea? (Biraz çay içelim mi?)
Shall we
sorusunun cevabı hemen her zaman let's ... ile
verilir.
Shall we have some tea? Yes let's (have some).
No, let's
not (have any).
BE GOING TO KALIBININ
KULLANILIŞI
- Bu kalıp gelecekte yapmaya niyet
ettiğimiz, önceden kararlaştırdığımız, hatta bunun için bazı hazırlıklar yapmış-
olduğumuz eylemleri anlatmak için kullanılır.
My father
has bought some paint; he is going to paint the walls. (Babam biraz boya aldı; duvarları
boyayacak.)
- Herhangi bir olayın olacağını kesin
olarak belirten işaretler varsa ve bundan sonuç çıkarabiliyorsak, bu durumu
anlatmak için be going to
kullanılır.
it is going to rain; look at those clouds! (Yağmur yağacak; şu bulutlara
bak!)
- İkinci tekil ve çoğul (you) şahıslarda hayret ifade eden bir soru ya da bildiri için de kullanılır.
Are you going to kiss her? (Yoksa onu öpecek misin?)
DİKKAT : BE GOING TO kalıbı bir kimsenin
niyeti söz konusu değilse kullanılmaz.
You will
get only what I give you. (Yalnızca ben ne verirsem onu alacaksın.)
Böyle bir cümlede will yerine be going to kullanılmaz, çünkü söz konusu kişinin alacağı şey onun
kendi niyetiyle ilgili değildir.
CÜMLE
YAPISI
BE fiili
özneye uygun olarak am - are
- is biçimlerini alır. Going to hiçbir değişikliğe uğramaz, ama to'dan sonra gelecek temel fiilin YALIN
olmalıdır.
OLUMLU
CÜMLE :
ÖZNE + BE GOING TO + FİİL (YALIN)
BE GOING TO KALIBININ PAST
KULLANILIŞI:
Geçmişte
niyet edilmiş ama yerine getirilmemiş bir eylemi anlatmak için kullanılır. BE
fiilinin geçmiş zaman biçimi olan was ve vvere ile going to kalıbı kullanılır.
I was going to play football yesterday afternoon. (Dün öğleden sonra futbol
oynayacaktım.)
Why didn't
you? (Neden oynamadın?)
it started to rain. (Yağmur yağmaya
başladı.)
Olumsuz,
soru ve soru sözcüklü soru cümleleri de daha önce açıklanmış biçimlerde
olur.
SÜREGELEN GELECEK ZAMAN
(FUTURE CONTINUOUS TENSE)
"Yapıyor
olacağım" biçimindeki ifadeler için kullanılır.
CÜMLE
YAPISI
OLUMLU
CÜMLE: ÖZNE + W1LL BE + FİİL (ing)
Kullanılışı
:
1. Gelecek zamanda verilen bir zaman
diliminin tümünü kapsayacak eylemleri ya da durumları
anlatmak için kullanılır.
He will be
staying at that hotel ali next week. (Bütün gelecek hafta o otelde kalıyor olacak.)
I wil! be
reading a book ali evening. (Bütün akşam kitap okuyor
olacağım.)
2. Gelecek zamanda verilen bir zaman
diliminden önce başlamış, o sırada devam eden ve daha sonra da sürecek olan
eylemleri ya da durumları anlatmak için
kullanılır.
I will
stili be studying when you come back. (Sen döndüğünde ben hâlâ çalışıyor
olacağım.)
|