| a. |
Cümle
sonlarında kullanılır:
Türk’üm.
Akıl
yaşta değil baştadır.
UYARI:
Cümle tırnak ya da parantez içine alınmış ifadelerle
bitiyorsa bu durumda nokta tırnak ya da parantez
işaretinden sonra konur.
Dilbilgisinin
bölümlerinden biri de sentakstır (cümle bilgisi).
Kemal
Tahir’in senaryolarından bazıları film haline
de getirildi (Haremde Dört Kadın, Yarın Bizimdir,
Namusum İçin).
|
| b. |
Kısaltmaların
sonuna nokta konur:
Dr.
(doktor); bkz. (bakınız); Alb. (Albay)
Prof.
(profesör); vb. (ve benzerleri); sf. (sıfat)
Bununla
birlikte çok tanınan isimlerin büyük harf kullanılarak
yapılan kısaltmalarında, günümüzde, nokta kullanılmamaktadır:
TC (Türkiye Cumhuriyeti)
TBMM (Türkiye
Büyük Millet Meclisi)
MEB (Milli Eğitim
Bakanlığı)
PTT (Posta, Telgraf,
Telefon)
|
| c. |
Sayılardan
sonra sıra bildirmek amacıyla nokta kullanılır.
Burada nokta sayı sıfatı anlamındadır:
3. (üçüncü);
II. Mehmet; IV. Cadde;
XIX.
yüzyıl; 72. Sokak
II.
Mahmut (1808-1839), Yeniçeri Ocağı’nı
kaldırmıştır.
UYARI:
Cadde, sokak ve ev numaralarından sonra nokta
işareti mutlaka kullanılmalıdır. Nokta kullanılmadığı
takdirde yukarıdaki örneklere bakılarak dört tane
cadde, yetmiş iki tane sokak anlamı çıkabilir.
|
| d. |
Tarihlerin yazılışında
saat, gün, ay ve yılı gösteren sayıları birbirinden
ayırmak için nokta kullanılır:
28. 5. 1966
30. 3. 1967
Romanlarıyla Türk
tarihine yeni bir bakış açısı getiren Kemal Tahir,
21.4.1971 tarihinde öldü.
Okulumuzda birinci
ders saat 9.10’da başlamaktadır.
UYARI:
Tarihlerde ay adları yazı ile yazılabilir. Bu
durumda ay adlarından önce veya sonra nokta kullanılmaz:
28 Mayıs 1966
30 Mart 1967
|
| e. |
Bibliyografik
künyelerin sonuna nokta konur:
LEVEND,
Agâh Sırrı, Türk Dilinde Gelişme ve Sadeleşme
Evreleri, Ankara 1960.
YALÇIN,
Sıddıka Dilek, Haldun Taner’in Hikâyeleri ve
Hikâyeciliği, Ankara, Bilgi Yayınevi, 1995.
|
| f. |
Bir yazıda
maddeleri gösteren rakam ve harflerden sonra nokta
kullanılır:
I. 1. ; II. 2.
A. a. ; B. b.
|
| g. |
Üçlü
gruplara ayrılarak yazılan büyük sayılarda gruplar
arasına nokta konur:
778.964.795
54.257.374
1.257.803
|
| h. |
Matematikte
çarpı işareti yerine kullanılır:
3 . 7 = 21
4 . 5 = 20
|
|